ബീഹാർ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ 'ചാണക്യൻ' എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന നിതീഷ് കുമാർ മുഖ്യമന്ത്രി പദവി ഒഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. 2026 ഏപ്രിൽ 14ന് ഗവർണർ ലഫ്റ്റനന്റ് ജനറൽ സയ്യിദ് അതാ ഹസ്നൈന് രാജിക്കത്ത് കൈമാറിയതോടെ, രണ്ടു പതിറ്റാണ്ട് നീണ്ടുനിന്ന നിതീഷ് യുഗത്തിനാണ് വിരാമമാകുന്നത്. വെറുമൊരു രാജി എന്നതിലുപരി, ഇന്ത്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ തന്നെ ഏറ്റവും വലിയ 'സർവൈവർ' എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന നേതാവിന്റെ ഈ പിന്മാറ്റം വരാനിരിക്കുന്ന ദേശീയ രാഷ്ട്രീയ മാറ്റങ്ങളുടെ വലിയൊരു സൂചനയാണ്.
1. നിതീഷ് യുഗത്തിന്റെ അന്ത്യം: സുശാസൻ ബാബുവിന്റെ വിടവാങ്ങൽ
ബീഹാർ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ നിതീഷ് കുമാർ എന്ന വ്യക്തി ഉണ്ടാക്കിയ സ്വാധീനം ചെറുതല്ല. 2005ൽ അധികാരമേറ്റത് മുതൽ 'സുശാസൻ' (സുഭരണം) എന്ന മുദ്രാവാക്യമുയർത്തി സംസ്ഥാനത്തെ വികസന പാതയിലേക്ക് നയിച്ച നേതാവാണ് അദ്ദേഹം.
- പത്തു തവണ മുഖ്യമന്ത്രി: ലോക രാഷ്ട്രീയത്തിൽ തന്നെ അപൂർവ്വമായി പത്തുതവണ മുഖ്യമന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്ത വ്യക്തിയാണ് നിതീഷ്. ഓരോ തവണയും തന്റെ രാഷ്ട്രീയ മെയ്വഴക്കം കൊണ്ട് ഏതു മുന്നണിയിലും അധികാരം ഉറപ്പിക്കാൻ അദ്ദേഹത്തിന് സാധിച്ചിരുന്നു.
- ദേശീയ രാഷ്ട്രീയത്തിലേക്ക്: മുഖ്യമന്ത്രി പദവി ഒഴിഞ്ഞ നിതീഷ് കുമാർ ഇനി രാജ്യസഭാ എംപിയായി ഡൽഹിയിലേക്ക് ചേക്കേറുകയാണ്. ഇത് ജെ.ഡി.യുവിനെ ദേശീയ തലത്തിൽ ശക്തിപ്പെടുത്താനാണോ അതോ സജീവ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ നിന്നുള്ള ക്രമാനുഗതമായ പിന്മാറ്റമാണോ എന്നത് കാലം തെളിയിക്കേണ്ടതാണ്.
- ആരോഗ്യവും പിന്തുടർച്ചാവകാശവും: തന്റെ 75 -ാം വയസ്സിൽ ആരോഗ്യപരമായ കാരണങ്ങൾ കൂടി പരിഗണിച്ചാണ് ഈ പിന്മാറ്റമെന്ന് സൂചനയുണ്ട്. ഒപ്പം തന്റെ മകൻ നിശാന്ത് കുമാറിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ഭാവി സുരക്ഷിതമാക്കാനുള്ള നീക്കങ്ങളും ഇതിന് പിന്നിലുണ്ടെന്ന് രാഷ്ട്രീയ വൃത്തങ്ങൾ നിരീക്ഷിക്കുന്നു.
2. ബീഹാറിൽ ബി.ജെ.പി യുഗത്തിന്റെ തുടക്കം
നിതീഷിന്റെ രാജിയിലൂടെ ബീഹാർ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ബി.ജെ.പി ചരിത്രം കുറിച്ചിരിക്കുകയാണ്. സംസ്ഥാനത്ത് ആദ്യമായി ഒരു ബി.ജെ.പി നേതാവ് മുഖ്യമന്ത്രി കസേരയിലേക്ക് എത്തുന്നു.
- സാമ്രാട്ട് ചൗധരി എന്ന നായകൻ: ഉപമുഖ്യമന്ത്രിയായിരുന്ന സാമ്രാട്ട് ചൗധരിയെയാണ് ബി.ജെ.പി നിയമസഭാ കക്ഷി നേതാവായി തിരഞ്ഞെടുത്തത്. ഏപ്രിൽ 15ന് അദ്ദേഹം ബീഹാറിന്റെ പുതിയ മുഖ്യമന്ത്രിയായി സത്യപ്രതിജ്ഞ ചെയ്യും.
- ബി.ജെ.പിയുടെ തന്ത്രപരമായ വിജയം: ഇത്രയും കാലം ജെ.ഡി.യുവിനെ മുൻനിർത്തി കളിച്ച ബി.ജെ.പി, ഒടുവിൽ ബീഹാറിലെ ഭരണം നേരിട്ട് കയ്യിലെടുത്തിരിക്കുന്നു. 243 അംഗ സഭയിൽ 89 സീറ്റുകളുള്ള ഏറ്റവും വലിയ ഒറ്റക്കക്ഷിയായ ബി.ജെ.പിക്ക് ഇത് വലിയൊരു രാഷ്ട്രീയ നേട്ടമാണ്.
- ജെ.ഡി.യുവിന്റെ ഭാവി: നിതീഷ് കുമാർ ഒഴിഞ്ഞതോടെ ജെ.ഡി.യു എന്ന പ്രാദേശിക പാർട്ടി ബി.ജെ.പിയിൽ ലയിക്കുമോ അതോ അതിന്റെ അസ്തിത്വം നിലനിർത്തുമോ എന്നതാണ് ഇനി അറിയാനുള്ളത്.
3. പ്രതിപക്ഷത്തിന്റെ ആരോപണങ്ങളും 'ഗുജറാത്ത് ' മോഡലും
നിതീഷിന്റെ പിന്മാറ്റത്തെ 'നിർബന്ധിത വിരമിക്കൽ' എന്നാണ് പ്രതിപക്ഷം വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. രാഷ്ട്രീയ കാലാവസ്ഥ മാറ്റാനാണ് ആർ.ജെ.ഡി ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
- തേജസ്വി യാദവിന്റെ പ്രത്യാക്രമണം: ജെ.ഡി.യു നേതാക്കൾ ഇഡി, സിബിഐ ഭയത്താലാണ് നിതീഷിനെ പുറത്താക്കാൻ ബി.ജെ.പിയുമായി ഗൂഢാലോചന നടത്തിയതെന്ന് തേജസ്വി യാദവ് ആരോപിച്ചു. നിതീഷ് ഒരു 'മുണ്ടാ' (തലയില്ലാത്തവൻ) നേതാവായെന്നും അദ്ദേഹം പരിഹസിച്ചു.
- ഗുജറാത്ത് ഭരണം: പുതിയ സർക്കാരിനെ നിയന്ത്രിക്കുന്നത് 'ഗുജറാത്തിൽ നിന്നുള്ള രണ്ടു പേരായിരിക്കും' എന്ന തേജസ്വിയുടെ പരാമർശം ദേശീയ തലത്തിൽ തന്നെ വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിവെച്ചിട്ടുണ്ട്.
- സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി: നിതീഷ് കുമാർ ബീഹാർ ഖജനാവ് ശൂന്യമാക്കിയാണ് പോകുന്നത് എന്ന ഗുരുതരമായ ആരോപണവും പ്രതിപക്ഷം ഉന്നയിക്കുന്നു.
4. ദേശീയ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ
നിതീഷ് കുമാറിന്റെ പിന്മാറ്റം കേവലം ബീഹാറിൽ ഒതുങ്ങുന്നതല്ല. ഇത് ദേശീയ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ സമവാക്യങ്ങളെ തന്നെ മാറ്റിമറിക്കും.
- ഇന്ത്യ സഖ്യത്തിന്റെ തകർച്ച: ഒരു കാലത്ത് 'ഇന്ത്യ' സഖ്യത്തിന്റെ ശില്പിയായിരുന്ന നിതീഷ് പിന്നീട് എൻ.ഡി.എയിലേക്ക് മടങ്ങിയത് വലിയ ആഘാതമായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ അദ്ദേഹം അധികാരം ഒഴിയുന്നത് പ്രതിപക്ഷത്തിന് പുതിയ ഊർജ്ജം നൽകുമോ അതോ എൻ.ഡി.എ കൂടുതൽ കരുത്തരാകുമോ എന്ന് കണ്ടറിയണം.
- ഹിന്ദി ഹൃദയഭൂമിയിലെ ആധിപത്യം: ഉത്തർപ്രദേശിന് ശേഷം ബി.ജെ.പി നേരിട്ട് ഭരണം പിടിക്കുന്ന വലിയ സംസ്ഥാനമായി ബീഹാർ മാറുന്നത് 2029ലെ പൊതുതിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ബി.ജെ.പിക്ക് വലിയ മുൻതൂക്കം നൽകും.
- മണ്ടൽ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ അന്ത്യം: ജാതി സെൻസസ് അടക്കമുള്ള വിഷയങ്ങളിൽ നിതീഷ് പുലർത്തിയിരുന്ന നിലപാടുകൾ പുതിയ സർക്കാർ എങ്ങനെ കൈകാര്യം ചെയ്യും എന്നത് ഒ.ബി.സി രാഷ്ട്രീയത്തിൽ നിർണ്ണായകമാകും.
രാഷ്ട്രീയ ചാണക്യന്റെ നിരീക്ഷണം:
നിതീഷ് കുമാർ എന്ന 'പൾട്ടു റാം' തന്റെ അവസാനത്തെ കളി കഴിഞ്ഞിരിക്കുന്നു. എന്നാൽ ഈ രാജി ഒരു അവസാനമല്ല, മറിച്ച് ബീഹാർ രാഷ്ട്രീയത്തിലെ ഒരു പുതിയ ശൈത്യകാലത്തിന്റെ തുടക്കമാണ്. ബി.ജെ.പി നേരിട്ട് ഭരണം ഏറ്റെടുക്കുമ്പോൾ ബീഹാർ വികസനത്തിന്റെ പാതയിലാകുമോ അതോ വർഗ്ഗീയ ധ്രുവീകരണത്തിന്റെ കേന്ദ്രമാകുമോ എന്നത് വരും ദിവസങ്ങളിലെ ഭരണ നടപടികളിൽ നിന്ന് വ്യക്തമാകും.