2026 ഓഗസ്റ്റ് ഏഴിന് സൗദി അറേബ്യ, തുർക്കി, പാകിസ്താൻ എന്നീ രാജ്യങ്ങൾ ചേർന്ന് ഒപ്പുവെച്ച ചരിത്രപ്രധാനമായ 'മക്ക സംയുക്ത പ്രതിരോധ കരാർ' (Mecca Pact) അഥവാ 'ഇസ്ലാമിക് നാറ്റോ' സഖ്യത്തിൽ നിന്നും ഈജിപ്ത് തൽക്കാലത്തേക്ക് മാറിനിൽക്കുന്നത് അന്താരാഷ്ട്ര ഭൗമരാഷ്ട്രീയ ലോകത്ത് വൻ ചർച്ചയായിരിക്കുകയാണ്. ആഫ്രിക്കൻ വൻകരയിലെ ഏറ്റവും ശക്തമായ സൈനിക ശേഷിയുള്ളതും, തന്ത്രപ്രധാനമായ സൂയസ് കനാൽ നിയന്ത്രിക്കുന്നതുമായ ഈജിപ്തിനെ തങ്ങളുടെ പ്രതിരോധ സഖ്യത്തിൽ എത്തിക്കാൻ തുർക്കിയും പാകിസ്താനും പരമാവധി ശ്രമങ്ങൾ നടത്തുന്നുണ്ടെങ്കിലും കൈറോ ഇപ്പോഴും കൃത്യമായ ദൂരം പാലിക്കുകയാണ്.

ഒരു അംഗത്തിന് നേരെ ആക്രമണമുണ്ടായാൽ മൂന്ന് രാജ്യങ്ങളും ചേർന്ന് പ്രതിരോധിക്കും എന്ന നാറ്റോയുടെ അഞ്ചാം വകുപ്പിന് (Article 5) സമാനമായ വ്യവസ്ഥയുള്ള ഈ കൂട്ടായ്മയിൽ ചേരുന്നതിൽ നിന്നും ഈജിപ്തിനെ തടയുന്നത് കേവലം പ്രാദേശിക വിരോധങ്ങൾ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് ഭാരതവുമായുള്ള വൻകിട തന്ത്രപ്രധാന ബന്ധങ്ങളും യു.എ.ഇ, ഇസ്രായേൽ എന്നീ രാജ്യങ്ങളുമായുള്ള നയതന്ത്ര സമവാക്യങ്ങളുമാണെന്ന് അന്താരാഷ്ട്ര നിരീക്ഷകർ സാക്ഷ്യപ്പെടുത്തുന്നു. കൈറോയുടെ ഈ നിലപാടിന്റെ കാതലായ കാരണങ്ങളും ദക്ഷിണേഷ്യൻ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ ഇതിന്റെ പ്രതിഫലനങ്ങളും താഴെ സമഗ്രമായി പരിശോധിക്കാം:

ഭാരതവുമായുള്ള തന്ത്രപ്രധാന ബന്ധങ്ങളും സാമ്പത്തിക സമവാക്യങ്ങളും

കൈറോയും ന്യൂഡൽഹിയും തമ്മിൽ പതിറ്റാണ്ടുകളായി നിലനിൽക്കുന്ന ആഴത്തിലുള്ള നയതന്ത്രവ്യാപാര ഇണക്കങ്ങൾ ഈജിപ്തിന്റെ തീരുമാനത്തിൽ വലിയൊരു ഘടകമാണ്.

1. ചേരിചേരാ പ്രസ്ഥാനം (NAM) മുതലുള്ള ചരിത്രപരമായ പങ്കാളിത്തം

1956ലെ സൂയസ് കനാൽ പ്രതിസന്ധി ഘട്ടത്തിലും 1961ൽ ഗോവ വിമോചന പോരാട്ട വേളയിലും ഭാരതവും ഈജിപ്തും പരസ്പരം പരമാധികാരങ്ങളെ ശക്തമായി പിന്തുണച്ച ചരിത്രമാണുള്ളത്. ചേരിചേരാ പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ (Non-Aligned Movement) സ്ഥാപക നേതാക്കളായ ഇരുരാജ്യങ്ങളും തമ്മിൽ 2023ൽ ബന്ധം 'സ്ട്രാറ്റജിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പിലേക്ക്' ഉയർത്തിയിരുന്നു. പാകിസ്താൻ പ്രധാന പങ്കാളിയായ ഒരു ഭാരത വിരുദ്ധ സൈനിക ബ്ലോക്കിൽ ചേരുന്നത് ന്യൂഡൽഹിയുമായുള്ള സുദൃഢമായ ചരിത്ര ബന്ധങ്ങൾക്ക് വിള്ളലുണ്ടാക്കുമെന്ന് ഈജിപ്ത് പ്രസിഡന്റ് അബ്ദെൽ ഫത്താ അൽ സീസി കരുതുന്നു.

2. 5.5 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ ഭാരതീയ നിക്ഷേപങ്ങളും തൊഴിൽ സുരക്ഷയും

ഈജിപ്തിൽ നിലവിൽ 700ലധികം ഭാരതീയ കമ്പനികൾ രജിസ്റ്റർ ചെയ്ത് പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്. ടെക്‌സ്‌റ്റൈൽസ്, കെമിക്കൽസ്, എനർജി മേഖലകളിലായി 5.5 ബില്യൺ ഡോളറിലധികം (ഏകദേശം 45,000 കോടിയിലധികം രൂപ) ഭാരതീയ നിക്ഷേപങ്ങൾ ഈജിപ്ഷ്യൻ മണ്ണിലുണ്ട്. റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ്, ഐടി സാങ്കേതിക വിദ്യകളിൽ ഭാരതീയ ബ്രാൻഡുകൾ ഏകദേശം 40,000 പ്രാദേശിക ഈജിപ്ഷ്യൻ പൗരന്മാർക്കാണ് നേരിട്ട് തൊഴിൽ നൽകുന്നത്. 6.5 ബില്യൺ ഡോളറിന്റെ ഉഭയകക്ഷി വ്യാപാരം അപകടത്തിലാക്കാൻ കൈറോ തയ്യാറല്ല.

3. ഗ്രീസ്, സൈപ്രസ് ചങ്ങാത്തങ്ങളും നയതന്ത്ര സന്തുലിതാവസ്ഥയും

തുർക്കിയുടെ സൈനിക ആധിപത്യ നീക്കങ്ങളെ എന്നും എതിർത്തുപോന്നിട്ടുള്ള ഗ്രീസ്, സൈപ്രസ് എന്നീ മെഡിറ്ററേനിയൻ രാജ്യങ്ങളുമായി ഈജിപ്തിന് അടുത്ത സാമ്പത്തികസമുദ്ര ബന്ധങ്ങളുണ്ട്. തുർക്കിയും പാകിസ്താനും ഉള്ള ഒരു കൂട്ടുകെട്ടിലേക്ക് പോയാൽ മെഡിറ്ററേനിയൻ മേഖലയിലെ തങ്ങളുടെ സഖ്യശക്തികൾ പ്രകോപിതരാകുമെന്നും, ഒപ്പം ഭാരതത്തിന് അത് തെറ്റായ സന്ദേശം നൽകുമെന്നും ഈജിപ്ഷ്യൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം വിലയിരുത്തുന്നു.

4. കപ്പൽ വിപണിയും പ്രതിരോധ നിർമ്മാണ സഹകരണങ്ങളും

ഭാരതീയ വ്യോമസേനയും ഈജിപ്ഷ്യൻ വ്യോമസേനയും സംയുക്തമായി നടത്തുന്ന സൈനിക പരിശീലനങ്ങളും പോർവിമാന തന്ത്രങ്ങളും സജീവമാണ്. ആകാശ പ്രതിരോധത്തിലും ഡ്രോൺ സാങ്കേതികവിദ്യകളിലും ഭാരതീയ പ്രതിരോധ മേഖലയുമായി കൈകോർക്കുന്ന ഈജിപ്ത്, കേവലം സാമ്പത്തിക നേട്ടങ്ങൾക്കായി പാകിസ്താന്റെ പ്രതിരോധ തണലിൽ അഭയം തേടേണ്ടതില്ലെന്ന യാഥാർത്ഥ്യം തിരിച്ചറിയുന്നു.

സൗദി അറേബ്യയുടെ വിയോജിപ്പുകളും പ്രാദേശിക രാഷ്ട്രീയ തർക്കങ്ങളും

'ഇസ്ലാമിക് നാറ്റോ' എന്നറിയപ്പെടുന്ന മക്ക കരാറിൽ ഈജിപ്ത് ചേരുന്നതിനോട് സഖ്യത്തിലെ പ്രധാന സാമ്പത്തിക ശക്തിയായ സൗദി അറേബ്യയ്ക്ക് തന്നെ അമർഷമുണ്ട്.

1. അൽ സീസി ഭരണകൂടത്തോടുള്ള റിയാദിന്റെ വിരോധങ്ങൾ

2013ൽ അൽ സീസി അധികാരത്തിൽ വന്നതിന് ശേഷം ഈജിപ്തിനെ സാമ്പത്തികമായി താങ്ങിനിർത്താൻ സൗദി അറേബ്യ 25 ബില്യൺ ഡോളറിലധികം സഹായങ്ങൾ നൽകിയിരുന്നു. എന്നാൽ യെമൻ യുദ്ധത്തിലും മറ്റും സൗദിയെ സഹായിക്കുന്നതിൽ ഈജിപ്ത് പിന്നാക്കം പോയത് റിയാദിന് കടുത്ത അമർഷമുണ്ടാക്കി. ഈജിപ്ത് തങ്ങളിൽ നിന്നും സാമ്പത്തിക നേട്ടങ്ങൾ മാത്രം കൈപ്പറ്റുകയും തിരിച്ചൊന്നും നൽകാതിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നുവെന്ന വിലയിരുത്തൽ സൗദി ഭരണകൂടത്തിനുണ്ട്.

2. യു.എ.ഇ അച്ചുതണ്ടും യെമൻ സൈനിക മുൻഗണനകളും

ഗൾഫ് മേഖലയിലെ പ്രധാന ശക്തിയായ യു.എ.ഇയുമായി അതീവ അടുത്ത സുരക്ഷാ ബന്ധമാണ് ഈജിപ്തിനങ്ങൾക്കുള്ളത്. യു.എ.ഇയും സൗദി അറേബ്യയും തമ്മിൽ സാമ്പത്തികവിദേശകാര്യ മേഖലകളിൽ മത്സരങ്ങൾ നടക്കുന്ന പശ്ചാത്തലത്തിൽ, പൂർണ്ണമായും സൗദി -പാക് താല്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്ന സൈനിക കരാറിലേക്ക് പോകാൻ ഈജിപ്ത് മടിക്കുന്നു. യു.എ.ഇയിൽ നിന്നും ഒഴുകിയെത്തുന്ന വൻകിട നിക്ഷേപങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കൽ അൽ സീസിക്ക് അത്യാവശ്യമാണ്.

3. ഇസ്രായേലുമായുള്ള ചരിത്രപരമായ സമാധാന കരാറുകൾ

1979ൽ ഒപ്പുവെച്ച ക്യാമ്പ് ഡേവിഡ് കരാർ (Camp Sinai Peace Tretay) വഴി ഇസ്രായേലുമായി ഔദ്യോഗിക സമാധാന ബന്ധം പുലർത്തുന്ന അറബ് രാജ്യമാണ് ഈജിപ്ത്. എന്നാൽ മക്ക സഖ്യത്തിലെ പ്രധാന കക്ഷിയായ പാകിസ്താൻ ഇസ്രായേൽ എന്ന രാജ്യത്തെ അംഗീകരിക്കുന്നു പോലുമില്ല. ഇസ്രായേൽ വിരുദ്ധവും ഭാരത വിരുദ്ധവുമായ ചേരിയുടെ ഭാഗമാകുന്നത് അമേരിക്കൻ സൈനിക സഹായങ്ങളെ ബാധിക്കുമെന്ന് ഈജിപ്ഷ്യൻ വിദേശകാര്യ വിദഗ്ദ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നു.

4. ഭരണഘടനാപരമായ അവലോകനങ്ങളും പരമാധികാര ചോദ്യങ്ങളും

മറ്റൊരു രാജ്യത്തിന് നേരെ ആക്രമണമുണ്ടായാൽ തങ്ങളുടെ സൈന്യത്തെ യുദ്ധത്തിന് അയക്കേണ്ടി വരുമെന്ന മക്ക കരാറിലെ വ്യവസ്ഥ ഈജിപ്ഷ്യൻ പാർലമെന്റിലും ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. സ്വന്തം അതിർത്തി സുരക്ഷയ്ക്ക് മുൻഗണന നൽകുന്നതിന് പകരം അനാവശ്യ മേഖലകളിൽ പോയി സൈനിക ഇടപെടലുകൾ നടത്തുന്നത് ഈജിപ്ഷ്യൻ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ കൂടുതൽ കടക്കെണിയിലേക്ക് തള്ളിയിടുമെന്ന ഭയമുണ്ട്.

ഭാരതീയ വിദേശനയത്തിന്റെ നയതന്ത്ര വിജയങ്ങളും ഭാവി പ്രതീക്ഷകളും

ഈജിപ്തിന്റെ ഈ വിട്ടുനിൽക്കൽ പശ്ചിമേഷ്യയിലും ദക്ഷിണേഷ്യയിലും ഭാരതത്തിന്റെ നയതന്ത്ര മാറ്റ് വർദ്ധിപ്പിക്കുകയാണ്.

1. ചേരിചേരാ മനോഭാവങ്ങളുടെ പുനർജീവനവും ഭാരത മേൽക്കോയ്മയും

മതപരമായ അടിത്തറയിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെടുന്ന പ്രതിരോധ സഖ്യങ്ങൾക്ക് ആഗോളതലത്തിൽ ദീർഘകാല ആയുസ്സുണ്ടാകില്ലെന്ന ഭാരതത്തിന്റെ നിലപാട് ശരിവെക്കുന്നതാണ് ഈജിപ്തിന്റെ പിന്മാറ്റം. ഒരു പ്രാദേശിക വൻശക്തിയായി വളരുമ്പോഴും മറ്റ് രാജ്യങ്ങളുടെ പരമാധികാരങ്ങളെ ബഹുമാനിക്കുന്ന ഭാരതീയ രീതി ഗൾഫ് -ആഫ്രിക്കൻ രാഷ്ട്രങ്ങൾക്ക് വലിയ ആത്മവിശ്വാസം നൽകുന്നുണ്ട്.

2. സമുദ്ര പാതകളുടെ സുരക്ഷയും സൂയസ് കനാൽ പ്രാധാന്യവും

സൂയസ് കനാലിലൂടെയുള്ള ഭാരതീയ വാണിജ്യ കപ്പലുകളുടെ തടസ്സമില്ലാത്ത നീക്കത്തിന് ഈജിപ്തുമായുള്ള അടുത്ത ബന്ധം നിർണ്ണായകമാണ്. ഈജിപ്ത് പാക് അച്ചുതണ്ടിലേക്ക് പോകാതിരിക്കുന്നത് അറബിക്കടലിലും ചെങ്കടലിലും ഭാരതീയ നാവികസേനയ്ക്കുള്ള മേൽക്കോയ്മ വർദ്ധിപ്പിക്കും. ഇത് ചരക്ക് ഗതാഗത നിരക്കുകൾ അനാവശ്യമായി ഉയരുന്നത് തടയും.

3. പാകിസ്താന്റെ ഒറ്റപ്പെടലുകളും നയതന്ത്ര തളർച്ചകളും

ഇസ്ലാമിക് നാറ്റോ രൂപീകരിച്ച് ഈജിപ്ത് ഉൾപ്പെടെയുള്ള വൻകിട ആഫ്രിക്കൻ സൈന്യങ്ങളെ ഒപ്പം നിർത്തി ഭാരതത്തിന് മേൽ സമ്മർദ്ദം ചെലുത്താമെന്ന പാകിസ്താന്റെ തന്ത്രങ്ങൾക്കാണ് ഇതോടെ തിരിച്ചടിയേറ്റത്. സൗദി അറേബ്യയ്ക്ക് പോലും പൂർണ്ണ വിശ്വാസമില്ലാത്ത നിലയിലേക്ക് പാക് നയതന്ത്രം തകർന്നത് അന്താരാഷ്ട്ര വേദിയിൽ അവരുടെ നില ദുർബലമാക്കുന്നു.

4. ഭാവി ഭാരത -ഈജിപ്ത് തന്ത്രപ്രധാന സഹകരണങ്ങൾ

വരും വർഷങ്ങളിൽ ഹൈഡ്രജൻ ഫ്യുവൽ, പുനരുപയോഗ ഊർജ്ജ പദ്ധതികൾ, പ്രതിരോധ ഉൽപ്പാദനങ്ങൾ എന്നിവയിൽ ഭാരതവും ഈജിപ്തും കൂടുതൽ വിപുലമായ കരാറുകളിൽ ഒപ്പുവെക്കും. സ്വതന്ത്ര വിദേശനയം ഉയർത്തിപ്പിടിക്കുന്ന രണ്ട് ജനാധിപത്യ രാഷ്ട്രങ്ങൾ തമ്മിലുള്ള ഈ പങ്കാളിത്തം അന്താരാഷ്ട്ര തലത്തിൽ പുതിയൊരു അധ്യായമാണ് എഴുതിച്ചേർക്കുന്നത്.

മതപരമായ അടിസ്ഥാനത്തിൽ രൂപീകൃതമായ സൗദി-പാക്-തുർക്കി സൈനിക സഖ്യത്തിൽ നിന്നും ഈജിപ്ത് മാറിനിൽക്കുന്നത് കൈറോയുടെ ദീർഘവീക്ഷണമുള്ള വിദേശനയത്തിന്റെ വ്യക്തമായ തെളിവാണ്. ഭാരതവുമായുള്ള വലിയ സാമ്പത്തികപ്രതിരോധ ബന്ധങ്ങളും യു.എ.ഇ, ഇസ്രായേൽ ചങ്ങാത്തങ്ങളും സംരക്ഷിക്കാൻ അൽ സീസി കാണിക്കുന്ന ഈ ജാഗ്രത, ഭാരതീയ നയതന്ത്രത്തിന് ആഗോളതലത്തിൽ ലഭിക്കുന്ന വലിയൊരു അംഗീകാരമാണ്.

ഫേസ്ബുക്കിൽ വാർത്തകൾ അറിയാൻ പേജ് ലൈക്ക് ചെയ്യുക Facebook ലിങ്ക് 👇
ഫേസ്ബുക് പേജ് ലൈക്ക് ചെയ്യാൻ ഈ ലിങ്കിൽ (https://www.facebook.com/vachakam/) ക്ലിക്ക് ചെയ്തിട്ട് ലൈക്ക് / Follow ബട്ടൺ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക. ഒപ്പം vachakam.com ന്റെ YouTube ചാനൽ സബ്സ്ക്രൈബ് ചെയ്യാനും മറക്കല്ലേ...
ചാനൽ ലിങ്ക്: https://www.youtube.com/channel/UCXRVmXRlpFL8TzgXtb8IIyw?sub_confirmation=1