ആയുധമുനയില്‍ നിന്ന് സാമ്പത്തിക പോരിലേക്ക്: ഇറാന്‍-അമേരിക്കന്‍ പോരാട്ടത്തിന്റെ പുതിയ മുഖം

AUGUST 19, 2026, 4:49 AM

മിസൈലുകളുടെയും ബോംബുകളുടെയും ഭീകര ശബ്ദങ്ങള്‍ പതുക്കെ അടങ്ങുമ്പോള്‍, ഇറാന്‍-അമേരിക്കന്‍ പോരാട്ടം അവസാനിക്കുകയല്ല, മറിച്ച് കൂടുതല്‍ അപകടകരമായ മറ്റൊരു ഘട്ടത്തിലേക്ക് കടക്കുകയാണ്. ലോകം ഇതുവരെ കണ്ടത് പോരാട്ടത്തിന്റെ ബാഹ്യരൂപമായ മഞ്ഞുമലയുടെ ഒരഗ്രം മാത്രമാണെന്നും യഥാര്‍ത്ഥ പോരാട്ടം ഇനി സാമ്പത്തിക യുദ്ധമുഖത്താണെന്നുമാണ് ഇറാനില്‍ നിന്നുള്ള ശക്തമായ മുന്നറിയിപ്പുകള്‍ വ്യക്തമാക്കുന്നത്. ആയുധങ്ങള്‍ ഉപയോഗിച്ച് കീഴ്‌പ്പെടുത്താന്‍ കഴിയാത്ത ശത്രുക്കള്‍ ഉപരോധങ്ങളിലൂടെ രാജ്യത്തിന്റെ അടിത്തറ ഇളക്കാന്‍ ശ്രമിക്കുകയാണെന്ന വിലയിരുത്തലിലാണ് ഇസ്ലാമിക് റിപ്പബ്ലിക്.

പ്രതിരോധത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക തന്ത്രവും സൈനിക അവകാശവാദങ്ങളും

ശത്രു രാജ്യങ്ങള്‍ അതിരുകളില്ലാതെ സമ്പത്ത് യുദ്ധത്തിനായി ധൂര്‍ത്തടിച്ചപ്പോള്‍, അതിന്റെ നൂറിലൊന്ന് ചെലവില്‍ പ്രതിരോധം തീര്‍ക്കാന്‍ തങ്ങള്‍ക്ക് സാധിച്ചതായി ഇറാന്റെ സായുധ സേന അവകാശപ്പെടുന്നു. ഇറാന്‍ ഇസ്ലാമിക് റെവല്യൂഷണറി ഗാര്‍ഡ്‌സ് കോര്‍പ്‌സിന്റെ ഡെപ്യൂട്ടി കമാന്‍ഡര്‍-ഇന്‍-ചീഫ് മേജര്‍ ജനറല്‍ മുസ്തഫ ഇസാദിയുടെ പ്രസ്താവനകളില്‍ ഇത് പ്രകടമാണ്. യുദ്ധത്തില്‍ ഇരുനൂറിലധികം ശത്രു വിമാനങ്ങള്‍ വെടിവെച്ചിട്ടെന്ന അവകാശവാദവും ഇതിനോടൊപ്പം ഉയര്‍ന്നുവരുന്നുണ്ട്.

യുദ്ധഭൂമിയിലെ ഈ സാമ്പത്തിക വിജയം വെറുമൊരു സൈനിക വിലയിരുത്തല്‍ മാത്രമല്ല, 'വെലായത്-ഇ-ഫഖിഹ്' എന്ന ആശയത്തിലധിഷ്ഠിതമായ ഭരണകൂടത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സ്ഥിരത ഉറപ്പിച്ചു നിര്‍ത്താനുള്ള ശ്രമം കൂടിയാണ്. പരിമിതമായ വിഭവങ്ങള്‍ ഉപയോഗിച്ച് അതിശക്തനായ എതിരാളിയെ പ്രതിരോധിച്ചതുപോലെ, വരാനിരിക്കുന്ന കനത്ത ഉപരോധങ്ങളെയും അതിജീവിക്കാനാകുമെന്ന സന്ദേശമാണ് ഇതിലൂടെ ഇറാന്‍ നല്‍കുന്നത്.

സ്വതന്ത്ര വിലയിരുത്തലുകളും ഔദ്യോഗിക വാദങ്ങളും

എന്നാല്‍ ഇറാന്റെ ഔദ്യോഗിക വൃത്തങ്ങളില്‍ നിന്ന് പുറത്തുവരുന്ന ഇത്തരം അവകാശവാദങ്ങളെ പുറത്തുനിന്നുള്ള അന്താരാഷ്ട്ര നിരീക്ഷകരും സ്വതന്ത്ര ഏജന്‍സികളും പൂര്‍ണ്ണമായി സ്ഥിരീകരിക്കുന്നില്ല. യുദ്ധത്തില്‍ ഇരുവിഭാഗത്തിനും ഉണ്ടായ യഥാര്‍ത്ഥ നാശനഷ്ടങ്ങള്‍, നശിച്ച സൈനിക സ്വത്തുക്കള്‍, സാമ്പത്തിക ലാഭനഷ്ടങ്ങള്‍ എന്നിവ കണക്കാക്കുമ്പോള്‍ ഇറാന്‍ അവതരിപ്പിക്കുന്ന ചിത്രത്തില്‍ നിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ തലങ്ങള്‍ ഉണ്ടെന്നാണ് പാശ്ചാത്യ വിശകലനങ്ങള്‍ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ തങ്ങളുടെ പരാജയം മറച്ചുവെക്കാനും ആഭ്യന്തര തലത്തില്‍ ജനങ്ങളുടെ ആത്മവിശ്വാസം നിലനിര്‍ത്താനുമുള്ള തന്ത്രപരമായ പ്രചാരണമായിട്ടാണ് അന്താരാഷ്ട്ര നിരീക്ഷകര്‍ ഈ കണക്കുകളെ കാണുന്നത്.

ഉപരോധങ്ങളുടെ ഭാരവും ആഭ്യന്തര വെല്ലുവിളികളും

എങ്കിലും ആയുധങ്ങളുടെ പോരാട്ടത്തേക്കാള്‍ കഠിനമായിരിക്കും വരാനിരിക്കുന്ന സാമ്പത്തിക യുദ്ധമെന്ന് വ്യക്തമാണ്. ദീര്‍ഘകാലമായി തുടരുന്ന ഉപരോധങ്ങളും കനത്ത ആഭ്യന്തര കറന്‍സിയുടെ മൂല്യത്തകര്‍ച്ചയും സാധാരണക്കാരായ ഇറാനിയന്‍ ജനതയുടെ ജീവിതത്തെ സാരമായി ബാധിച്ചിട്ടുണ്ട്. അനിയന്ത്രിതമായ വിലക്കയറ്റവും വിതരണ ശൃംഖലയിലെ തടസങ്ങളും ജനജീവിതം ദുസഹമാക്കുമ്പോള്‍, രാജ്യത്തിനകത്തുണ്ടാകാന്‍ സാധ്യതയുള്ള പ്രതിഷേധങ്ങളെ ഭരണകൂടം ഭയക്കുന്നുണ്ട്.

അമേരിക്കയും ഇസ്രയേലും ലക്ഷ്യമിടുന്നത് ഇറാന്റെ സാമ്പത്തിക അടിത്തറ തകര്‍ത്ത് ആഭ്യന്തരമായി പ്രതിവിപ്ലവ ശക്തികളെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കാനാണെന്ന് ഇറാന്റെ ഒന്നാം വൈസ് പ്രസിഡന്റ് മുഹമ്മദ് റെസാ അരീഫ് വിമര്‍ശിക്കുന്നു. ദേശീയ ഐക്യവും ഭരണകൂടത്തോടുള്ള പങ്കാളിത്തവും കൊണ്ട് മാത്രമേ ഈ പ്രതിസന്ധിയെ മറികടക്കാനാകൂ എന്ന് ഇറാന്‍ വിശ്വസിക്കുന്നു.

മേഖലാ സ്ഥിരതയും ആഗോള സാമ്പത്തിക പ്രത്യാഘാതങ്ങളും

ഈ സംഘര്‍ഷം ഇറാനിലും അമേരിക്കയിലും മാത്രം ഒതുങ്ങിനില്‍ക്കുന്ന ഒന്നല്ല, മറിച്ച് മധ്യപൂര്‍വേഷ്യന്‍ മേഖലയുടെയും ആഗോള വിപണിയുടെയും സ്ഥിരതയെ നേരിട്ട് ബാധിക്കുന്ന ഒന്നാണ്. സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങള്‍ കനക്കുമ്പോള്‍ പത്രപ്രവര്‍ത്തകരും അന്താരാഷ്ട്ര മാധ്യമങ്ങളും ചുണ്ടിക്കാണിക്കുന്ന ഒരു കാര്യം, ഇത് ലോകത്തെവിടെയുമുള്ള ഇന്ധനവിലയെയും വ്യാപാര വഴികളെയും തകിടം മറിക്കുമെന്നാണ്. പശ്ചിമേഷ്യയില്‍ വീണ്ടും ഒരു സാമ്പത്തിക അസ്ഥിരതയുണ്ടായാല്‍ അത് യൂറോപ്യന്‍, ഏഷ്യന്‍ രാജ്യങ്ങളിലെ വിപണികളിലും പണപ്പെരുപ്പത്തിന് കാരണമാകും.

ഹോര്‍മുസും എണ്ണ വിപണിയും: പൊരുതിനില്‍പ്പിന്റെ നാളെകള്‍

തീ തുപ്പുന്ന മിസൈലുകള്‍ക്ക് പകരമായി അന്താരാഷ്ട്ര എണ്ണവിപണിയും തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോര്‍മുസ് കടലിടുക്കുമാണ് ഇനി ഇറാന്റെ പ്രധാന പ്രതിരോധ ആയുധങ്ങള്‍. ഉപരോധങ്ങള്‍ കടുപ്പിച്ച് ഇറാനെ മുട്ടുകുത്തിക്കാനുള്ള അമേരിക്കന്‍ തന്ത്രവും, പ്രതികൂല സാഹചര്യങ്ങളെ അതിജീവിച്ച് പൊരുതിനില്‍ക്കാനുള്ള ഇറാന്റെ തന്ത്രവും തമ്മിലുള്ള പോരാട്ടത്തില്‍ ആരാവും ജയിക്കുക എന്നത് ലോക സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെത്തന്നെ ബാധിക്കുന്ന വിഷയമാണ്. തങ്ങളുടെ പക്കലുള്ള അവസാന തന്ത്രങ്ങളും പുറത്തെടുത്ത് പൊരുതാന്‍ ഇറാന്‍ ഒരുങ്ങുമ്പോള്‍, യുദ്ധക്കളത്തില്‍ നിന്ന് സാമ്പത്തിക വിപണിയിലേക്ക് മാറിയ ഈ പോരാട്ടം ഭാവിയില്‍ നയതന്ത്ര മേശയിലെത്തുമോ അതോ ആഗോള സാമ്പത്തിക വ്യവസ്ഥയെത്തന്നെ അസ്ഥിരപ്പെടുത്തുമോ എന്ന് കാത്തിരുന്ന് കാണേണ്ടിയിരിക്കുന്നു.