ഇറാൻ-അമേരിക്ക യുദ്ധം അതിന്റെ നാലാം വാരത്തിലേക്ക് കടക്കുമ്പോൾ, അറ്റ്‌ലാന്റിക് സമുദ്രത്തിന്റെ ഇരുവശങ്ങളിലുമുള്ള നയതന്ത്ര ബന്ധങ്ങളിൽ ദശകങ്ങളിലെ ഏറ്റവും വലിയ വിള്ളൽ വീണിരിക്കുകയാണ്. രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിന് ശേഷം രൂപപ്പെട്ട പടിഞ്ഞാറൻ സഖ്യം (Western Alliance) ഇന്ന് ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ പ്രതിസന്ധിയിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്.

ഫെബ്രുവരി 28-ന് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് ഇറാനുനേരെ യുദ്ധം പ്രഖ്യാപിച്ചപ്പോൾ അത് പടിഞ്ഞാറൻ സഖ്യത്തിന്റെ ഐക്യത്തിനുള്ള വലിയൊരു പരീക്ഷണമായിരുന്നു. എന്നാൽ 25 ദിവസങ്ങൾക്കിപ്പുറം, യുദ്ധഭൂമിയിൽ അമേരിക്ക തനിച്ചാകുകയും യൂറോപ്യൻ ശക്തികൾ തങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക-സുരക്ഷാ താൽപ്പര്യങ്ങൾ മുൻനിർത്തി വിട്ടുനിൽക്കുകയും ചെയ്യുന്നത് ലോകക്രമത്തിൽ വലിയ മാറ്റങ്ങൾ കുറിക്കുന്നു.

1. ഫ്രാൻസിന്റെയും ബ്രിട്ടന്റെയും 'നോ': സഖ്യത്തിലെ വിള്ളൽ

നാറ്റോയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട രണ്ട് സൈനിക ശക്തികൾ അമേരിക്കയോട് 'നോ' പറഞ്ഞത് വാഷിംഗ്ടണെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം വലിയ തിരിച്ചടിയാണ്.

മാക്രോണിന്റെ 'തന്ത്രപരമായ സ്വയംഭരണം': യൂറോപ്പ് അമേരിക്കയുടെ വെറും അനുയായികളല്ലെന്നും സ്വന്തം താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കാൻ തങ്ങൾക്ക് അവകാശമുണ്ടെന്നും ഫ്രഞ്ച് പ്രസിഡന്റ് ഇമ്മാനുവൽ മാക്രോൺ പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഇറാന്റെ പക്കലുള്ള യൂറോപ്യൻ നിക്ഷേപങ്ങളും ഊർജ്ജ ഇറക്കുമതിയും തകരാതിരിക്കാനാണ് ഫ്രാൻസ് മുൻഗണന നൽകുന്നത്.

ബ്രിട്ടന്റെ നയംമാറ്റം: ബ്രെക്സിറ്റിന് ശേഷം അമേരിക്കയുടെ നിഴലായി നിന്നിരുന്ന ബ്രിട്ടൻ ഇത്തവണ വിട്ടുനിൽക്കുന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. യുദ്ധം പശ്ചിമേഷ്യയെ തകർക്കുമെന്നും അത് യൂറോപ്പിലേക്ക് അഭയാർത്ഥി പ്രവാഹം വർദ്ധിപ്പിക്കുമെന്നും ലണ്ടൻ ഭയപ്പെടുന്നു.

നാറ്റോയുടെ അപ്രസക്തി: ആർട്ടിക്കിൾ 5 (Article 5) പ്രകാരം പരസ്പരം സഹായിക്കേണ്ട സഖ്യകക്ഷികൾ ഇത്രയും വലിയൊരു യുദ്ധത്തിൽ നിന്ന് മാറിനിൽക്കുന്നത് നാറ്റോയുടെ ഭാവി അനിശ്ചിതത്വത്തിലാക്കി.

2. ജർമ്മനിയുടെ നിലപാടും യൂറോപ്പിലെ ആഭ്യന്തര ഭിന്നതയും

യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ തന്നെ ഈ യുദ്ധം വലിയൊരു ചേരിതിരിവ് സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്.

അമേരിക്കയ്ക്കൊപ്പം ജർമ്മനി: ഇറാന്റെ ആണവ ഭീഷണി ഗൗരവകരമാണെന്ന് കണ്ട് ജർമ്മനി അമേരിക്കയെ പിന്തുണയ്ക്കുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ ഈ പിന്തുണ സൈനികമായതിനേക്കാൾ ഉപരിയായി നയതന്ത്രപരമായ ഒന്നായി ഒതുങ്ങുകയാണ്.

കിഴക്കൻ യൂറോപ്പിന്റെ ആശങ്ക: റഷ്യൻ ഭീഷണിയേക്കാൾ ഇറാൻ യുദ്ധം ലോകശ്രദ്ധ മാറ്റുന്നതിൽ പോളണ്ട് ഉൾപ്പെടെയുള്ള കിഴക്കൻ യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങൾ അസ്വസ്ഥരാണ്. അമേരിക്കയുടെ ശ്രദ്ധ ഇറാനിലേക്ക് മാറുന്നത് റഷ്യയ്ക്ക് യുക്രെയ്നിൽ ഗുണകരമാകുമെന്ന് അവർ കരുതുന്നു.

യൂറോപ്യൻ യൂണിയനിലെ തർക്കം: ഇറാൻ വിഷയത്തിൽ ഒരു പൊതുനിലപാട് സ്വീകരിക്കാൻ യൂറോപ്യൻ യൂണിയന് (EU) കഴിയാത്തത് ബ്രസ്സൽസിലെ നേതൃത്വത്തിന്റെ പരാജയമായാണ് വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.

3. ഒറ്റപ്പെട്ട അമേരിക്കയും ട്രംപിന്റെ രോഷവും

സഖ്യകക്ഷികൾ കൈവിട്ടതോടെ പ്രസിഡന്റ് ട്രംപ് കടുത്ത പ്രകോപനത്തിലാണ്.

"നന്ദികെട്ട സഖ്യകക്ഷികൾ": യൂറോപ്പിന്റെ സുരക്ഷയ്ക്കായി അമേരിക്ക ശതകോടിക്കണക്കിന് ഡോളർ ചിലവഴിക്കുമ്പോൾ ആവശ്യം വരുമ്പോൾ അവർ കൂടെയില്ലെന്ന് ട്രംപ് ആഞ്ഞടിച്ചു. ഇത് നാറ്റോയിൽ നിന്നുള്ള അമേരിക്കയുടെ പിന്മാറ്റത്തിന് (US Withdrawal) വഴിതെളിച്ചേക്കാം.

നയതന്ത്ര ഒറ്റപ്പെടൽ: യുണൈറ്റഡ് നേഷൻസിലും (UN) അമേരിക്കയ്ക്ക് കാര്യമായ പിന്തുണ ലഭിക്കുന്നില്ല. പല രാജ്യങ്ങളും ഈ യുദ്ധത്തെ അമേരിക്കയുടെ ഏകപക്ഷീയമായ തീരുമാനമായിട്ടാണ് കാണുന്നത്.

സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിലെ സമ്മർദ്ദം: ഒറ്റയ്ക്ക് യുദ്ധം നയിക്കുന്നതിലൂടെയുണ്ടാകുന്ന ഭീമമായ ചിലവ് അമേരിക്കൻ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയെ ബാധിച്ചു തുടങ്ങി. സഖ്യകക്ഷികളുടെ സഹായമില്ലാത്തത് ട്രംപിന് മേൽ ആഭ്യന്തരമായി വലിയ സമ്മർദ്ദമുണ്ടാക്കുന്നു.

4. ഭാവി പ്രത്യാഘാതങ്ങളും പുതിയ ലോകക്രമവും

ഈ യുദ്ധം അവസാനിക്കുമ്പോൾ ലോകം പഴയതുപോലെയാകില്ല എന്ന സൂചനയാണ് നിലവിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ നൽകുന്നത്.

യൂറോപ്പിന്റെ പുതിയ വഴി: അമേരിക്കയെ ആശ്രയിക്കാതെ സ്വന്തമായി ഒരു സുരക്ഷാ സംവിധാനം രൂപീകരിക്കാൻ യൂറോപ്പ് നിർബന്ധിതരാകും. ഇത് ലോകത്തെ ബഹുധ്രുവങ്ങളാക്കി (Multipolar) മാറ്റും.

റഷ്യ-ചൈന നേട്ടം: പടിഞ്ഞാറൻ സഖ്യത്തിലെ വിള്ളൽ റഷ്യയ്ക്കും ചൈനയ്ക്കും വലിയ അവസരമാണ് നൽകുന്നത്. അമേരിക്ക ഒറ്റപ്പെടുമ്പോൾ ആ ഒഴിവിലേക്ക് കടന്നുവരാൻ ചൈന നയതന്ത്ര നീക്കങ്ങൾ ആരംഭിച്ചു കഴിഞ്ഞു.

ആഗോള വ്യാപാരത്തിലെ മാറ്റം: ഡോളറിന് പകരമായി യൂറോയും യുാനും ഉപയോഗിച്ചുള്ള വ്യാപാരം ശക്തിപ്പെടാൻ ഈ യുദ്ധം കാരണമായേക്കാം. ഇത് അമേരിക്കയുടെ സാമ്പത്തിക മേധാവിത്വത്തിന് അന്ത്യം കുറിച്ചേക്കാം.

ഇറാൻ യുദ്ധം 25 ദിവസങ്ങൾ പിന്നിടുമ്പോൾ, യുദ്ധക്കളത്തിലെ വിജയത്തേക്കാൾ അമേരിക്കയെ ഭയപ്പെടുത്തുന്നത് തങ്ങളുടെ വിശ്വസ്തരായ സഖ്യകക്ഷികളുടെ പിന്മാറ്റമാണ്. യൂറോപ്പിന്റെ ഈ സ്വതന്ത്ര നിലപാട് പടിഞ്ഞാറൻ സഖ്യത്തിന്റെ അന്ത്യമായിരിക്കുമോ അതോ പുതിയൊരു നയതന്ത്ര യുഗത്തിന്റെ തുടക്കമായിരിക്കുമോ എന്ന് വരും ദിവസങ്ങൾ തീരുമാനിക്കും.

ഫേസ്ബുക്കിൽ വാർത്തകൾ അറിയാൻ പേജ് ലൈക്ക് ചെയ്യുക Facebook ലിങ്ക് 👇
ഫേസ്ബുക് പേജ് ലൈക്ക് ചെയ്യാൻ ഈ ലിങ്കിൽ (https://www.facebook.com/vachakam/) ക്ലിക്ക് ചെയ്തിട്ട് ലൈക്ക് / Follow ബട്ടൺ ക്ലിക്ക് ചെയ്യുക. ഒപ്പം vachakam.com ന്റെ YouTube ചാനൽ സബ്സ്ക്രൈബ് ചെയ്യാനും മറക്കല്ലേ...
ചാനൽ ലിങ്ക്: https://www.youtube.com/channel/UCXRVmXRlpFL8TzgXtb8IIyw?sub_confirmation=1